Food for Thought, Rond BlueCity

Circulair bouwen in een flow – interview met Jasper Sluimer, BIK Bouw

BlueCity-Circulaire-Economie-Maart17-005

Het voormalige subtropische zwemparadijs is de sloophamer ontlopen. Achter de glazen wanden van BlueCity ontluikt een circulaire stad waar wordt geleerd, geleefd en gedeeld. Het is een duurzame droom die wordt gerealiseerd door mensen die de economie radicaal veranderen – van lineair naar circulair. In een jaar tijd zijn de eerste resultaten van de metamorfose goed zichtbaar. In de vroegere Club Tropicana is een speelse en vernuftige circulaire kantoorvleugel verrezen. 

BIK Bouw realiseerde het project met 90 procent hergebruikt materiaal. Jasper Sluimer, directeur van Bik Bouw, is goed gezelschap en gezellige prater. Binnen enkele minuten gaat het op het terras van Aloha Bar met een glas bier over de kinderen, het wonen in de stad maar bovenal over de verbouwing van Tropicana.

“Voor ons is het proces echt een grote ontdekkingsreis en leerschool geweest. We dachten dat we lekker duurzaam bezig waren, maar na de verbouwing van BlueCity weten we wel beter,” zegt Jasper. “Er is nog zo ontzettend veel winst te behalen voor aannemers, maar dan moeten we wel anders durven kijken en denken. Het bouwproces is al honderden jaren hetzelfde en dat moet op de schop,” voegt hij er peinzend aan toe. Uiteraard gaat dat niet van de ene op de andere dag, maar dat het anders moet en kan is zeker.

“Kijk,” vervolgt Jasper, “Wij konden dit project aanpakken omdat we een relatief kleine aannemer zijn die niet beursgenoteerd is of op een andere manier doorlopend financieel verantwoording hoeft af te leggen. We doen veel bijzondere projecten omdat we niet van standaard oplossingen houden.” Mensen met dezelfde visie weten je dan al snel te vinden, zo blijkt. Jasper geeft wat voorbeelden: poppodium Annabel is door BIK Bouw verbouwd, ze hebben voor Herman den Blijker drie ‘kookdozen’ (demontabele containers als restaurant en bar, red.) mogen bouwen en momenteel werken ze aan het monumentale Slaakhuys, waar voorheen drukkerij Het Vrije Volk was gevestigd.

Even wat andersBlueCity is gevestigd in het voormalige zwemparadijs Tropicana, aan de Maas in Rotterdam, en biedt werkplekken voor innovatieve circulaire ondernemers. Van starter en zzp-er tot scale-ups met een productielijn. We hebben ruimte voor ondernemende wereldverbeteraars: van kantoor unit tot een wet lab en van vergaderruimte tot experimentele keuken. Slippers niet verplicht :-)

Jasper Sluimer komt zelf bij de BAM vandaan. “Daar was ik één van de directeuren,” licht hij toe. Maar op een bepaald moment stelde hij zichzelf de beruchte vraag: “Wil ik dit nog wel?” Want ja, hij had de zekerheid van een goed inkomen, de zekerheid van een baan. Hij wist wat hem de komende vijftien jaar nog te wachten stond. “Maar het kriebelde,” zegt Jasper, en hij neemt nog een slok bier. “ik wilde voor mezelf beginnen. Toen ben ik, bijna drie jaar geleden, met mijn compagnons Onno de Wal en Wim Fortuin BIK Bouw gestart.”

Bouwen in ketensamenwerking

BlueCity is gevestigd in het voormalige zwemparadijs Tropicana, aan de Maas in Rotterdam, en biedt werkplekken voor innovatieve circulaire ondernemers. Van starter en zzp-er tot scale-ups met een productielijn. We hebben ruimte voor ondernemende wereldverbeteraars: van kantoor unit tot een wet lab en van vergaderruimte tot experimentele keuken. Slippers niet verplicht :-)

BIK staat voor bouwen in ketensamenwerking. “De bouw van de kantoorruimtes in het voormalige Tropicana was wat ons betreft een droom,” lacht Jasper. “Ons uitgangspunt is dat we willen samenwerken in de keten en van elkaar willen leren. Alle expertise die er in de keten aanwezig is willen we zo goed mogelijk inzetten en zo tot duurzame en goede oplossingen komen. Iedereen snapt dat dat onze visie bij BlueCity helemaal tot zijn recht kon komen.”

Jasper denkt niet dat hij ooit nog zo’n bijzonder project met zulke bijzondere mensen tegenkomt. “Ik heb respect voor de mensen die het hebben aangedurfd om het voormalige tropische zwemparadijs te kopen en gezamenlijk te transformeren.” Trots kijkt hij om zich heen. “Het is een prachtig project en wij zijn er echt trots op dat we ons steentje hebben kunnen bijdragen. In het begin was het natuurlijk wel even wennen aan elkaar. Ook voor ons of misschien wel juist voor ons.”

Floris Schiferli

Terugdenkend aan het begin van de circulaire bouw, zegt hij: “We stonden heel positief tegenover de duurzame droom, maar voor ons was het natuurlijk ook allemaal nieuw.” Dat leverde praktische bezwaren op: “Het begroten van zo’n project is heel erg lastig en eigenlijk kun je dat uitsluitend met een open calculatie doen. Niemand weet vanaf het begin wat het gaat worden, omdat het definitief dynamische ontwerp van Floris Schiferli (red: van Superuse Studios) juist heel veel ruimte open laat voor aanpassingen of veranderingen die het bouwproces en het eindresultaat ten goede komen.”

Bouwen op vertrouwen

Iedereen snapt dat in zo’n geval vertrouwen de belangrijkste bouwsteen van de samenwerking is. Vertrouwen in de architect en vertrouwen in de mensen eromheen. Jasper: “Voor ons was het vertrouwen dat we kregen uit de diverse gesprekken met het team de doorslaggevende factor. We zagen dat het mensen waren die niet alleen een droom hadden maar ook verstand van zaken.”  Dat is echt van belang, vult hij aan, “want anders ga je de bietenbrug op. Floris, Yvette, Lennard en Karola zijn stuk voor stuk mensen die weten waarover ze praten en openstaan voor elkaars ideeën en mening.”

Yvette Govaart vertelt over de circulaire bouwmethode in BlueCity

Dat dat betekent dat er meer tijd is besteed aan overleg dan normaal – dat spreekt wat Jasper betreft voor zich. Anders gezegd: er wordt op andere momenten overlegd en naar oplossingen gezocht. Er moet dan ook echt worden samengewerkt en dat levert een heel bijzondere energie op. “Iedereen was in het proces echt afhankelijk van elkaar en voelden zich verantwoordelijk voor het resultaat,” beaamt Jasper. “Dat is bijzonder.” Door de samenwerking en de gedeelde verantwoordelijkheid werkte iedereen met veel meer plezier en overgave aan het project.

Puzzelen in een flow

“Je merkt dat mensen veel beter gaan nadenken en meezoeken naar oplossingen. Het is een doorlopend veranderende puzzel – waarvoor iedereen de ultieme oplossing wil vinden,” zegt Jasper. Vakmanschap, materiaalkennis en het delen van ideeën zijn van wezenlijk belang voor het slagen van zo’n project. Er wordt veel meer van de mensen gevraagd dan normaal en dat vindt iedereen fijn. “Je vakkennis en mening worden gewaardeerd,” zegt Jasper daarover. “Samen beland je in een soort flow waarin je allemaal naar hetzelfde doel toewerkt. Heel mooi is dat.”

Het bouwen bestaat voor een groot deel uit zoeken en creatief samenwerken om een oplossing te vinden. “Concreet betekende dit dat onze jongens proefjes maakten om te kijken of iets wel of niet kon. Experimenteren om de puzzel op te lossen,” blikt Jasper terug. Maar met een opgeloste puzzel ben je er nog niet. Het werken met hergebruikte materialen vraagt ook meer van toezichthoudende instanties zoals bijvoorbeeld bouw- en woningtoezicht. “Zij controleren en kijken met de bestaande normen in hun hand. Dat is ook voor de controlerende instanties niet altijd even gemakkelijk.”

Nieuwe normen

Als je de herkomst niet kent, weet je ook de historie niet. De toezichthouder wil terecht weten of de materialen die worden gebruikt betrouwbaar zijn of niet. Jasper geeft wat voorbeelden: “Is het staal dat wij gebruiken voor de constructie bijvoorbeeld niet geoogst in een pand dat is afgebrand? Of voldoen de kozijnen die 15 jaar geleden zijn gecertificeerd en zodoende goedgekeurd, vandaag de dag nog steeds aan de geldende normen?” Het zijn vraagstukken waar aannemers regelmatig tegenaan lopen met het hergebruik van materiaal.

“In het proces van BlueCity hebben we gemerkt dat de ambtenaren die verantwoordelijk waren voor de keuring heel coöperatief waren en van heel goede wil,” benadrukt Jasper. “Maar eerlijk is eerlijk, zij hebben zich natuurlijk wel te houden aan de regels. Dat levert soms spanning op en daar zullen we op termijn met zijn allen goed naar moeten kijken.

De regels omtrent bouwen hoeven wat hem betreft niet op de schop. “Maar,” stelt Jasper: “ze moeten wel tegen het licht worden gehouden.” Daar is politieke wil en moed voor nodig; in Rotterdam en BlueCity was die in ieder geval ruimschoots aanwezig. “We zijn heel trots op het resultaat dat we in een keten van enthousiasme hebben gerealiseerd.” Jammer dat het klaar is, dus? “Jazeker!” beaamt Jasper, “Het was een heerlijke flow…”

Wil je meer weten over BIK Bouw? Meer informatie vind je op hun website.

Meer weten over de circulaire bouw in BlueCity?

Jasper-Sluimer-BIK-bouw-over-circualire-bouw-in-BlueCity

Dit interview met Jasper Sluimer van BIK Bouw is het vijfde en laatste in een serie interviews. In deze reeks interviewen we de bouwpioniers die de transitie van zwembad naar voorbeeldstad realiseren. Eerder kwamen Floris Schiferli (onder andere over de cederhouten kozijnen), Yvette Govaart (onder andere over het bouwproces), Karola van Rooyen (over het oogsten van circulair bouwmateriaal) en Lennard Mooyman (over de klimatologische uitdagingen van BlueCity) aan het woord.

>> Hier vind je meer informatie over de circulaire bouw in BlueCity

Ondernemer in de new economy?

In BlueCity helpen we de circulaire economie op gang door ondernemerschap te stimuleren. Voor echte impact is schaalgrootte nodig, maar veel initiatieven in de circulaire economie zijn nu nog klein en schattig. BlueCity helpt ondernemers om snel een businesscase te identificeren, deze te testen en indien mogelijk op te schalen. We bouwen een ecosysteem, waarin stromen zoveel mogelijk lokaal gebruikt en gecirculeerd worden.

Vestig je in BlueCity

We zoeken een mix van circulaire ondernemers die iets doen in de biologische cyclus en in de technische cyclus. Van studenten of start-ups die proof of principle zoeken, tot scale-ups met proof of concept. Van low tech tot high tech, van praktisch tot wetenschappelijk – wij zoeken juist die combinatie.
check de werkruimte die BlueCity beschikbaar heeft

 

 

tekst: Richard Krabbendam, fotografie, tenzij anders vermeld: Sophie de Vos