Events, Rond BlueCity

Een terugblik op de Plastic Prikdates in Rotterdam

PLASTICPRIKDATES-campagnebeeld-logo

In februari en maart vonden de Plastic Prikdates plaats in Rotterdam. Een stadsbrede actie waar BlueCity, in samenwerking met lokale initiatieven, grijpers en zakken beschikbaar stelden aan bewoners en andere enthousiastelingen om de buurt op te schonen. Onze missie bestond uit drie onderdelen: schonere wijken, laten zien dat afval een waardevolle grondstof is door de verschillende wijken als symbolische dank een knikkertegel, gemaakt van zwerfplastic, aan te bieden en ervoor zorgen dat mensen op verantwoorde wijze weer eens samen zouden kunnen werken. Juist nu. Door gezamenlijk in te zetten voor een schoner Rotterdam. 

BlueCity is met deze campagne gestart in de wijken Bloemhof, Middelland, Bospolder-Tussendijken en Carnisse. Waarom eigenlijk? Tot nu toe heeft BlueCity voornamelijk geprogrammeerd in en om haar eigen gebouw, voormalig subtropisch zwemparadijs Tropicana. Waarom het pand uit, en de wijken in?

Goed voorbeeld doet goed volgen

BlueCity wil haar achterban helpen bij het zetten van stappen naar een duurzamer leven; hen mobiliseren zwerfafval te rapen en op die manier bij te dragen aan een schonere wijk én schonere oceanen is daar een voorbeeld van.

Door lokale initiatieven en actieve bewoners, die hier vaak al jaren mee bezig zijn, in de spotlight te zetten, raken andere bewoners geïnspireerd: goed voorbeeld doet immers goed volgen. In korte video’s geeft BlueCity de wijkinitiatieven letterlijk het woord. Door deze video’s op haar kanalen te delen, vinden meer mensen hun weg naar deze belangrijke buurtinitiatieven.

Tot slot draagt een knikkertegel van zwerfplastic bij aan begrip van de circulaire economie: afval is waardevol. Dat zoveel mogelijk mensen dat begrijpen is essentieel: om echt over te schakelen naar een circulaire economie, moet iedereen mee.

Niet lullen maar poetsen

Actieve buurtbewoner tijdens de Prikdate in Carnisse, beeld door Karen Welp

De wijkinitiatieven waar we mee hebben samengewerkt, zetten we graag nog even op een rijtje. Dit zijn initiatieven die (soms al jaren) bezig zijn met en voor hun wijk. Soms specifiek op het gebied van zwerfafval, soms breder.

Bloemhof

In Bloemhof werkten we samen met De Zakkenvullers en deelden we grijpers en zakken uit vanuit BLEND Bloemhof, een kapper-, kleding-, en koffiezaak die als huiskamer van de wijk fungeert en wordt gerund door Hans en Carolien Euser. De grijpers zijn daar gebleven: wil je in (de omgeving van) Bloemhof zwerfvuil opruimen, dan kun je ze bij BLEND lenen. De Zakkenvullers gaan wekelijks samen de wijk in om afval te rapen. Ze hebben, op het moment dat we dit blog schreven, al ruim 271 volle vuilniszakken uit de singel gehaald. Dit zal met de week meer zijn!

Middelland

Clean-up Delfshaven: o.l.v Robert Jager loopt Clean-up elke dag door Middelland om de straten schoon te maken. Hij doet dit met cliënten van Antes, de dagopvang voor mensen die verslaafd zijn of zijn geweest. Robert vertrekt elke dag om 12 uur vanaf zwembad Oostervant, voel je vrij om je aan te sluiten.

In Middelland deelden we grijpers en zakken, verzorgd door Clean-Up Delfshaven, uit vanuit  Het Wijkpaleis, één van de 12 ontmoetingsplekken van Huize Middelland.

Bospolder-Tussendijken

Zwerfie Rotterdam. Ivo Rodermans ruimt al heel lang zwerfafval op, zowel in eigen buurt als in de haven. Hij doet dit samen met zo’n honderd vrijwilligers. Lees hier ook zijn artikel ‘Zo wordt zwerfafval ergernis nummer 1’ op Vers Beton.

In Bospolder-Tussendijken deelden we de grijpers en zakken, verzorgd door Zwerfie Rotterdam, uit op het Driehoeksplein. Betrokken en zeer actieve buurtbewoners hebben geholpen bij het mobiliseren van kinderen. Met speciale dank aan Melva Rosaria, Deniz Yilmaz en Yamina Ayadi (van oa Onwijze Moeders en Team Toekomst), en aan Hetty de Bruyn en Christy de Witt voor het delen van onze oproep met de achterban van het Dakpark en Schiezicht.

Carnisse

In Carnisse werkten we samen met de Carnisser Courier. Hoofdredacteur Gilbert van Drunen stelt de redactieruimte beschikbaar als pick-up point voor afvalgrijpers. In deze wijk is ook Buurtklimaatje actief. BuurtKlimaatje betrekt buurtbewoners en organisaties en moedigt hen aan om met elkaar de buurt klimaatbestendig te maken.

In Carnisse deelden we de grijpers en zakken, verzorgd door de gemeente Rotterdam, uit vanuit Koffie & Ambacht, een bekende plek in Oud-Carnisse. Betrokken en zeer actieve buurtbewoners hebben geholpen bij het mobiliseren van mensen: Karel Steur en EFAS (Everything for a Smile) een groep vriendinnen die elkaar van de moskee kent en die op volstrekt eigen wijze verbindende buurtinitiatieven opzetten. Ook DOCK en TOS hebben geholpen bij de werving.

Tot slot heeft BlueCity veel gehad aan wijknetwerkers, stadsmariniers, projectmanagers, wijkcommunicatie-adviseurs en andere mensen die zich vanuit de gemeente hebben ingezet.

Waarom deze campagne?

Prikdate in Bospolder-Tussendijken, beeld door Diana van Ewijk

Inmiddels zitten we een jaar in Corona en werken mensen meer thuis. De hoeveelheid zwerfafval die in de straten ligt wordt zo pijnlijk zichtbaar. Tijd om gezamenlijk de handen uit de mouwen te steken en naast schonere straten, ook een breder bewustzijn te creëren dat afval ook een waardevolle grondstof kan zijn. We bedachten een campagne voor en door de buurt, waarin we ons netwerk van jonge aanpakkers wilde aansporen zelf de handen uit de mouwen te steken en met de verschillende wijkinitiatieven samen aan de slag te gaan.

De campagne Plastic Prikdates is (over het algemeen) een succes: in totaal kwamen meer dan 100 mensen in vier wijken helpen, kwamen er uit andere wijken in de stad vragen wanneer er in hún wijk een Plastic Prikdate zou plaatsvinden, zijn er plannen om met een festival samen te gaan werken, en, het allerbelangrijkste: hebben we bijgedragen aan de bewustwording rond het plastic probleem en concreet handelingsperspectief geboden. Om dit project duurzaam te maken, willen we graag onze learnings delen voor andere organisaties als ze vergelijkbare acties willen organiseren mét en voor de buurt.

Doing by learning is het uitgangspunt van BlueCity, maar dat gaat niet altijd vlekkeloos. Met het organiseren van deze campagne, stapten we voor de eerste keer uit ons pand om samen met de buurtinitiatieven aan de slag te gaan voor schonere straten en meer bewustwording rondom de waarde van afval. Een van de belangrijkste lessen is dat je je eigen rol, organisatie en boodschap scherp moeten hebben, voordat je contact zoekt met wijkinitiatieven.

Een andere belangrijke les is, is dat je als organisatie te gast bent in een buurt. Belangrijk is om je boodschap helder te hebben. Zo hebben wij geleerd dat de kennis van BlueCity op het gebied van plastics en hoe dat verwerkt kan worden, van meerwaarde is. En dat we dat nog beter hadden kunnen inzetten. BlueCity staat  namelijk voor systeemverandering; dat plastic zwerfaval zouu er eigenlijk helemaal niet moeten liggen.

Tot slot: de communicatie naar bewoners en initiatieven moet heel duidelijk zijn. Transparantie is belangrijk: wat kunnen wij bieden, en wat ook niet?

Op al deze punten is deze serie Plastic Prikdates een spoedcursus geweest; we hebben, deels ook terecht, flinke kritiek op onze aanpak mogen ontvangen. We hebben hier van geleerd en de waardevolle input die we kregen meegenomen in de andere buurten – en die we mee zullen nemen in onze volgende wijkcampagnes.

Waarom dan wel?

BlueCity heeft een groot bereik. Daarmee is de opkomst bij het zwerfvuilrapen anders dan anders. De Prikdate in Middelland was daar een mooi voorbeeld van: hier liep jong en oud door elkaar (uiteraard op anderhalve meter afstand), en waren er zowel jonge gezinnen als duurzame hipsters, als oudere bewoners die elke dag afval rapen.

In Carnisse was dit nog meer aan de hand: hier liepen mensen van alle leeftijden, uit alle culturen, uit zowel Carnisse zelf als uit de rest van de regio Rotterdam, mee. Een deel daarvan is door de Prikdate op het idee gebracht, en heeft afgesproken vaker samen zwerfvuil op te ruimen.

Ook is BlueCity als partij zelf heel zichtbaar: dit levert soms meer reuring en pers-aandacht op dan een initiatief op eigen kracht opwekt. Vaak is dat ook omdat vrijwilligers en bewoners niet per se uit zijn op zichtbaarheid, maar de klus willen klaren. Toch is persaandacht ook handig om het doel te bereiken: zoveel mogelijk mensen mobiliseren, in dat geval om de straten afvalvrij te maken, en daarmee zoveel mogelijk mensen concreet handelingsperspectief bieden.

Zelf aan de slag!

Hoe kan je zelf aan de slag? Start bijvoorbeeld een Schoonmaakbende! Ruim 200 Rotterdamse straten hebben een schoonmaakbende, bestaande uit minimaal vijf bewoners die regelmatig de bezem door hun straat halen en zwerfvuil verwijderen. Heeft jouw straat nog geen schoonmaakbende? Verzamel buren die mee willen helpen en meld je straat aan!

Liever op eigen houtje aan de slag? Dat kan natuurlijk ook. Om met Ivo Rodermans te spreken: “Alles dat je doet of nalaat heeft impact.” Zijn advies: raap elke dag één (of meer) stuks afval op. Maak daarvan een foto en deel je #zwerfie. Dat is the power of one!

Benieuwd wat we in de wijken gaan doen? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief, dan houden we je automatisch op de hoogte.