Food for Thought, Ondernemen

‘Zeewier is een supermooie, hernieuwbare grondstof’ – interview met Marjanne Cuypers van BlueBlocks

image1

De afgelopen jaren deed zeewier zijn intrede op de Nederlandse menukaart, naast sushi liggen nu ook de seaweed burger en seaweed chips in menig supermarktschap. Maar wist je dat zeewier nog veel meer dan alleen voedzaam is? Marjanne Cuypers, onderzoeker, biodesigner en oprichter van BlueBlocks, ontwikkelt vanuit haar werkplaats in BlueCity SeaWood: een duurzaam alternatief voor plaatmateriaal gemaakt van bruinwier uit de Noordzee.

Wij spraken Marjanne in het BlueCity Lab over SeaWood en hoe het kan bijdragen aan de enorme bouwopgave die Nederland te wachten staat. Sinds januari 2021 geldt namelijk voor alle nieuwbouwwoningen dat de vergunningsaanvragen moeten voldoen aan de eisen van de Bijna Energieneutrale Gebouwen (BENG). ‘En circulaire bouwmaterialen, bijvoorbeeld gemaakt van zeewier, spelen een cruciale rol in het verduurzamen van de bouw.’

Wier als bindmiddel

‘Zeewier is een van de snelst groeiende gewassen ter wereld,’ begint Marjanne met vertellen, ‘en om het te kweken heb je geen vers water, grond of mest nodig. Daarnaast heeft het een aantal unieke eigenschappen waardoor het een supermooie, hernieuwbare grondstof is voor meer dan alleen voeding.’ 

Marjanne gebruikt het wier om circulair & biologisch afbreekbaar plaatmateriaal te maken dat kan worden gebruikt als bouwmateriaal, voor interieurproducten en akoestische wandpanelen. ‘In regulier plaatmateriaal wordt veelal chemische lijm of kunsthars gebruikt en dat is echt troep.’ zegt Marjanne, ‘Bij het verwerken van die stoffen komen er niet alleen schadelijke gassen vrij, het is vaak ook niet her te gebruiken en op geen enkele manier composteerbaar.’

Om SeaWood te maken, gebruikt Marjanne het zeewier zelf als binder. ‘Ik verwerk het zeewier op een groen chemische wijze om de vezels te binden. En dat proces kan op meerdere manieren worden toegepast om plaatmaterialen met verschillende eigenschappen te maken.’

Niet praten, maar maken

Marjanne zelf is net zo veelzijdig als zeewier. Naast ontwerper is ze ook docent geweest en gaf les over circulariteit en biodesign op de Haagse Hogeschool, maar daar raakte ze al snel het plafond: ‘Natuurlijk werden er mooie materialen ontwikkeld, maar daar bleef het vaak bij.’ vertelt ze, ‘Ik wilde die materialen een stap verder brengen, en de enige manier was om zelf mijn handen uit de mouwen te steken.’ 

En dus ruilde ze het klaslokaal om voor een ontwerpstudio, wat overigens een weloverwogen keuze was die alles heeft te maken met impact. ‘Ze zeggen dat ontwerpers grofweg 80% van de impact van een product bepalen, door hun keuze voor materialen en of een product wel of niet wordt gemaakt voor hergebruik.’ vertelt ze, ‘Als ik dus echt impact wil maken moet ik vanaf het begin af aan afval uit het systeem ontwerpen. Door materialen te gebruiken die we naderhand niet hoeven op te ruimen.’

Een complex vraagstuk

Maar dat is geen makkelijke opgave. ‘Een uitdaging waar ik dagelijks tegenaan loop is dat er nog veel onbekend is over het materiaal waar ik mee werk.’ zegt Marjanne, ‘Dan denk ik een recept gevonden te hebben wat perfect is, en een paar dagen dagen later loop ik toch weer tegen obstakels aan.’

Gelukkig laat Marjanne zich niet uit het veld slaan. ‘Het vraagstuk waar ik mee bezig ben is ontzettend complex, dus ik heb niet de verwachting dat ik het allemaal zelf ga oplossen.’ zegt ze lachend. ‘Wat ik wél kan doen is bijdragen aan een stukje van de oplossing. Dat is mijn grootste taak nu, om het voorstelbaar en voorspelbaar te maken.’

Daarbij krijgt ze hulp uit het BlueCity ecosysteem: ‘Ik geloof er niet in dat iemand in z’n eentje slimmer is dan de complexiteit van het vraagstuk. Als er één makkelijke oplossing was, dan was die allang uitgevonden en geïmplementeerd geweest. Daarom zoek ik zoveel mogelijk de samenwerking op.’

Opschalen

Door middel van die samenwerkingen hoopt Marjanne snel grote stappen te kunnen zetten. ‘Momenteel focussen we ons op het opschalen van het productieproces. Willen we écht impact gaan maken en de bouw verduurzamen, dan moeten we ervoor zorgen dat we SeaWood op een industriële schaal kunnen gaan produceren.’ vertelt ze, ‘En mocht het uiteindelijk toch niet de holy grail zijn, dan hoop ik genoeg dingen in gang te hebben gezet waardoor het overkoepelende doel toch wordt bereikt.’ 

 

Samenwerken met Marjanne? Bezoek haar website voor meer informatie en neem contact op via info@blueblocks.nl